Zeg eens eerlijk, je mist hem.
Elke dag.
Dus verzon je dit idee.
De bevroren man.
Hij wordt niet ouder. Hij verandert niet.
Je houdt niet van verandering.
Ik vind verandering prima.
Lieverd...
alsjeblieft.
Je hebt me over je huis verteld.
Je hebt z'n stem op het antwoordapparaat...
z'n kleren in de kast.
Mag ik m'n man niet missen? -Dr. Bird, lul niet zo.
Je hebt in mijn positie gezeten.
Wat als ik jou zou vertellen dat mijn man al 20 jaar dood is...
en ik al z'n spullen nog heb? Meer nog, ik hou de fantasie in leven...
dat hij niet dood is. Hij ligt bevroren in een of andere...
'cryogene kamer'.
Hij komt terug.
Je ziet het toch wel? Dat jij degene bent die bevroren is?
Vertel eens over je moeder.
Ze stierf toen ze de vaatwasser leegruimde.
2 januari. Een donderdag. Ik was vijf jaar oud.
We woonden in een geel huis aan de Potsdamer Platz.
M'n pa was in die tijd in Duitsland gelegerd.
In korte broek en T-shirt speelde ik met Silly Putty op de grond.
Door het op de krant te drukken, kon je de strips kopiëren.
's Morgens 9u15, het regende.
Toen stopte het en brak de zon door.
Ik drukte de Silly Putty op de krant op de grond.
Zwart-wit linoleum in een visgraatpatroon.
De keuken is warm van de stoom die uit de vaatwasser komt.
Ze is klaar met de borden en pakt het bestekmandje eruit.
Wist u dat het zo heette? Het bestekmandje.
Ze haalt de schalen eruit...
terwijl ze meezingt met de radio. '99 Luftballons'.
Ze had een mooie stem.
Je bent erg veel met deze herinnering bezig.
Met het verleden.
Ik zie mezelf als een tijdreiziger.
Ik ga terug en terug.
Maar ik kan slechts... toekijken.
Zie je hoe ongezond dat is?
Die gehechtheid tussen jullie.
Ik snap wat u bedoelt, maar we zijn...
Dezelfde persoon. -In wezen.
Hoe we bewegen en hoe we... -Bijna elkaars zinnen afmaken.
We zijn niet letterlijk hetzelfde. We delen niet één lichaam.
Dat zou... -We zijn niet gek.
We zijn gewoon... -Erg graag samen.
Niet graag, maar...
Wat kan het voor kwaad? Dat is... -Dat vraag ik me af.
Ik bespeur veel vijandigheid.
Was jij niet de laatste jongen uit je klas die begon te puberen?
Baard in de keel, haargroei daaronder.
Het is geen race wat een jongen doormaakt.
Z'n fysieke en emotionele groei.
Het gaat erom waar je uitkomt.
Zie ik er nu soms minder mannelijk uit?
Ik help je juist de waarheid in te zien.
Die voortdurende woede.
Je voelt het wel zo, maar de wereld sluit jou niet uit, dat doe je zelf.
Ik weet dat u...
probeert te helpen.
Maar het voelt gewoon niet echt.
Praat daar eens over.
Ik weet niet. Er...
Er klopt iets niet.
Alsof het een droom is. Maar geen leuke.
Zo een waarin je wasgoed opvouwt.
Of eet. Alles voelt normaal...
maar ergens weet je het.
De klok aan de muur zegt dat het tijd is voor je medicijnen.
We gaan morgen verder.
Goed?
Sydney Barrett, naar de verpleegster. Dit is je eerste waarschuwing.
Steekproef. Armen vooruit.
Moet dat? Ik...
Ik word niet graag aangeraakt. Dat staat in m'n...
Het is maar spuug. Menselijk spuug.
Misschien heeft hij yoghurt op. Een romige...
Wat geven ze hem? Clonazepam? Ja, van Clonazepam ga je...
Wacht even. Yoghurt en Clonazepam.
Daarvan... Een cocktail.
Vraag jij je nooit af wie hij hiervoor was?
Of hij een bankrekening had of een vriendin?
Misschien hield hij van honden.
Iedereen houdt van honden. -Ik niet.
Ik bedoel, wie was hij voor dit hier?
Wie was jij? Wie was ik?
Er is geen 'voor'. Niet als de ziekte intreedt.
Dat is de leugen, de gemene grap.
Hoe je met de juiste dosering, de juiste therapie...
door op één been te staan, je neus aan te raken...
terug kunt naar... wat? Het houden van honden?
Wedden dat het afbreekt voor het de grond raakt?
Het breekt nooit af.
Zeg nooit nooit.
Er is taart.
Ik ben op de hoogte gebracht. Vissticks, broccoli...
en taart. -Kersen.
Paul kent de gast uit de kantine.
Dat is... Ik weet dat jij daar dol op bent.
Hebben jullie die andere deur in de gang gezien?
Hoezo andere?
Een slaapkamerdeur. Uit... -David.
Tijd voor je sessie.
Hoe voel je je? -Goed wel.
Ik voel me veel helderder.
Ik voel dat ik mezelf hier gevonden heb.
Een ritme.
Een gevoel van rust.
Ik lees veel. Ik schilder.
Ik ben heel close geworden met Syd.
Het leven krijgt weer zin.
Goed zo. En de problemen waar je het eerst over had?
Het gevoel afgescheiden te zijn, anders te zijn dan de rest?
Ik heb nu iemand. Ik heb een relatie. En dat...
Het voelt hier alsof ik m'n leven in de hand heb.
Neem m'n verwachtingen. Ik eis niet te veel van mezelf...
maar tegelijk heb ik zoveel meer dan...
Ben je nooit bang voor een terugval?
Eerst wel.
Continu.
Dan zie ik het als een begoocheling. Dat het gevoel van helderheid...
een opkomend symptoom is van de schaduwzijde van m'n ziekte.
Je bedoelt een manie. -Ja.
Iedereen heeft het altijd over de depressies.
Maar het is de andere kant...
dat gevoel van onkwetsbaarheid...
dat gevaarlijk is.
Ik wil gewoon niets verzieken.
Net nu ik in evenwicht ben.
Stop.
Voor jou geen taart. -Waarom niet?
Hier. Neem de mijne maar. -Nee.
Eet op.
Niet als jij niet mag. -Toe maar.
Het is maar taart.
Hij zit vol met beestjes.
Alles oké?
Jezus.
Mag je hier wel komen? -Niet zo flauw doen. Schuif op.
Wat is er? -Niets.
Ik...
Heb jij wel eens het gevoel dat iets al eerder is gebeurd?
Maar dan anders?
Als een déjà vu, maar dan anders?
Ben je gelukkig hier?
Kijk ons nou.
Waarom zou ik niet gelukkig zijn? -Ik weet het.
Maar moeten we niet proberen beter te worden? Hier weg te komen?
Ik ben niet goed in... daarbuiten.
Het is te veel. Te luid.
Dat is het leven. Zo is het leven gewoon.
De laatste keer eindigde ik met een lus om m'n nek, dus...
Ik zeg niet...
Ik weet dat het niet makkelijk is, maar kom op.
Je kunt hier niet voor eeuwig elke dag vijf pillen slikken.
Ik neem er nog maar twee per dag.
Bovendien... Misschien, wie weet.
Misschien krijgen we wel een kamer voor ons twee. Om samen te zijn.
Heel eenvoudig. Leven bij de dag.
Tot wat? Osteoporose?
Wil je echt in een inrichting oud worden?
Sterven, omgeven door... -De andere freaks?
Wie weet. Misschien horen we hier.
Lenny, dr. Busker, zegt dat niet iedereen het echte leven aankan.
Ik, met m'n...
gevoeligheid. Ik heb de routine juist nodig. Dan gaat het goed.
Ik kan hier niet blijven.
Zelfs niet voor mij?
Abilify.
Brintellix.
Chloorpromazine.
Duloxetine.
Escitalopram. -Wat een prachtige dag.
Flupentixol. -Dat moet je inspuiten.
Ooit zo'n blauwe lucht gezien? -Dat is er ook in pilvorm.
Vooruit dan. Geodon.
We trainen ons verstand. -Ik zie het.
Sorry. Slecht geslapen. -Diezelfde droom weer?
Ik ben in een kamer die geen kamer is.
Vol mensen die ik niet kan zien.
Ik heb het gevoel dat we al dood zijn.
We weten het alleen nog niet.
Clozapine. -Of een hoge dosis Effexor.
Zelf heb ik over een heel grote ijsklont gedroomd.
Daar heb ik zin in. Frisdrank. Een lekker koud glas.
De mijne ging over...
Wacht. Ken je die oude film '20.000 Leagues Under the Sea' nog?
Melanie?
Waar droom jij over? -Liefde.
Hebben jullie die deur in de gang gezien?
Hij is er niet altijd.
Waar is hij dan? Als hij er niet is, bedoel ik.
Precies.
Hoe kan een deur er zijn en tegelijk niet zijn?
Een andere dimensie misschien?
Een fysieke verschuiving, geworteld in vier dimensionale geometrie.
Of, nog eenvoudiger...
het subject, jij dus, verwart de ene gang met de andere.
Ik verzin dit niet. -Dat zeg ik ook niet.
Verwarren, zei ik. Je kunt de gangen door elkaar halen...
en de ene herinnering kan verward worden met de andere.
Het is wat anders.
Hou die gedachte vast. Ik moet even naar de wc.
Genade. Ik ben het maar. -Sorry.
Dat is een stevige houdgreep.
Ik ben hiernaast. Klop maar op de muur als je bang bent.
Doe ik.
Namasté.
Guttentag.
Buenas tardes.
Konichiwa...
Ik ben... Is dit... Droom ik?
Ik zag een ijsklont, echt enorm groot.
Kunt u me erheen brengen?
Misschien.
Misschien wat? -Ik moest denken aan die deur.
De ene keer is hij er wel, de andere keer weer niet.
Ik heb ook gebonk in die kamer gehoord. Alsof iemand eruit wilde.
Maar niemand...
Toen dacht ik dat ik al weken het gevoel heb dat dit hier niet echt is.
Dit boek gaat over droomtoestanden en geheugenpaleizen.
Het idee dat dit gebouw, het psychiatrisch ziekenhuis...
Misschien is het een versie van de realiteit...
niet de realiteit zelf.
Wees voorzichtig.
Hoe bedoel je? -Niks.
Maar met jouw diagnose en de dingen die je zegt...
Ik wil niet dat ze je dosering verhogen.
Hoezo?
Wat heeft die deur te maken met dat ik niet aangeraakt wil worden?
Hoezo niet aangeraakt? -M'n probleem...
Dat het pijn doet als ik word aangeraakt?
Dat is niet...
Je zit hier vanwege je waanideeën. Je ziet dingen die niet echt zijn.
Nee, daar lijd jij aan.
Ik? Nee, ik ben manisch-depressief. Triest, blij, triest, blij.
Je kent de verhalen toch nog wel?
72 uur achtereen wakker, dingen uitzinnig ordenen.
En toen hing ik me op. -Waar heb je het over?
Jij bent schizofreen. Ik heb een antisociale persoonlijkheidsstoornis.
Schizo... -Ik ben niet...
Ik heb geen maffe gedachten. Jij bent...
Ik wil niet... Waarom zeg je dat? -Je hebt gelijk. Ik ben in de...
Het spijt me. Het gaat veel beter met je.
Ik had niet... Dr. Busker zegt: Maak een slaapwandelaar niet wakker.
Ik wil zeker weten dat jij... Want als bij mij de treurnis wegtrekt...
voelt het eerst heel goed.
Alsof ik meer energie heb. Dan voel ik me positiever.
Ik ben niet psychotisch. -Dat zeg ik niet.
Het gaat zoveel beter met je. In het begin lag je vastgesnoerd.
Weet je nog? Je raasde en tierde.
Adem een paar keer diep in en uit voor me.
Het is maar een ziekenhuis. Alle deuren zijn ziekenhuisdeuren.
Ik ben...
Ik moet gaan.
Syd, wacht.
Ik heb je vriendin gedood.
Wil jij m'n vriendin zijn? -Dag, schoonheid.
Ik ben de tovenaar.
Wat doe je hier? Je hoort in bed te liggen.
Sorry, ik kom van de wc. -Hou je van muziek?
Muziek?
Ik heb de laatste tijd veel succes met muziektherapie.
Het is erg rustgevend. -Ja, maar het is al bedtijd.
Dat geeft niet.
Toe maar.
Vooruit, zet maar op.
Prachtig.
Wat hoor ik?
Krekels.
Luister maar.
Cary?
Als het lente wordt, verlaten de jonge vogels het nest.
Heb jij... Is Cary daar?
Wat heb jij grote ogen, zegt de wolf.
Ik... Stop, ik moet hem vinden.
Jong. Maar niet te jong.
Pas op. Ik bijt.
Ik ook.
Niet doen.
Heb je ooit een dier op dat nog leefde?
Daar komt een geur af.
Een warmte.
Je gloeit helemaal.
Vlucht maar, liefje.
Maar je kunt nergens heen.
Niemand wil jou hier.
Ik zei dat je ongewild bent.
Ik heb vrienden. -Die doen alsof ze je mogen.
Zie je wel? Je weet dat ik gelijk heb.
Je voelt het al je hele leven: je bent een freak. Je bent walgelijk.
We adopteren je, omdat het moet.
Maar diep vanbinnen kotsen we bijna van jouw aanwezigheid.
Hou op.
Wat zeg je, schat?
Ja, ik ben hier.
Ik heb gewacht.
Ik begrijp het.
Ik kom eraan.
Ik snap het niet.
Waarom zeg je niks tegen me?
Onze sessie is straks pas. -Weet ik. Hebt u Syd gezien?
Nee. Maar het is een gesloten afdeling. Ze kan niet ver zijn.
Ik heb overal gekeken. -Ga zitten.
Alsjeblieft.
Ik begin me af te vragen of zij wel bij je past.
Hoe bedoe... We zijn verliefd.
Weet je wat liefde is?
Een stofje.
Elektronen in je brein die signalen uitzenden.
Ken je toevallig de ophiocordyceps unilateralis?
Dat is een schimmel die mieren aantast.
Heel bijzonder. De sporen nemen hun centraal zenuwstelsel over...
en dwingen ze naar een hoge plek, waarna de schimmel omhoog groeit.
Hij barst uit hun kop. Als een tak.
De mieren gaan allicht dood.
De schimmel kan ook nieuwe sporen uitzetten, die meer mieren aantasten.
Daar moet ik aan denken bij het woord liefde.
'Ik heb haar niet gezien' was genoeg. -Wat is de zin van al die liefde?
Al die inspanning, de vriendschappen?
Wat is de zin van baby's?
Leven, bedoelt u? -Ja, leven.
Wat is de zin van het leven?
Jullie allemaal, druk in de weer... Met wat? Gelukkig worden?
Bevredigd raken? -Zegt u het maar.
Ik zeg je dit.
Er is maar één wezen in de oneindigheid van de ruimte dat telt.
God.
Weet je waarom God telt?
Macht.
Dat is de zin van wat jullie leven noemen.
De enige zin. Macht.
Walter begrijpt dat.
Ik heb je vader gekend, wist je dat?
M'n... -Je echte vader.
De man die jou afstond.
Ik weet het. Boehoe. Wat een klootzak.
Altijd de heilige uithangen, maar wel z'n zoon afstaan.
Stop.
Hij dacht dat hij je voor me kon verstoppen. Dat zag hij verkeerd.
Ik heb je gevonden.
Zo'n lief klein baby'tje.
En ik:
je eigen wandelende, sprekende schimmel.
Wat zal hij zeggen als hij erachter komt?
Ik probeer je te helpen, joch. Je hebt zoveel potentieel.
Je bent veel krachtiger dan ik ooit had gedacht.
Eerst wou ik je vergiftigen. Maar onze krachten samen...
Dat zou... Een cocktail.
We kunnen het God moeilijk maken.
Maar toen kwam al dat gelul over liefde.
Ik denk dat ik maar alleen verder moet.
Weet je wat er dan met jou gebeurt?
Dokter. -Zeg toch Lenny.
We kennen elkaar al uit de baarmoeder.
Wat hebt u met Syd gedaan? -Hou toch op.
Ik heb het je aangenaam gemaakt, met je vrienden en je meisje.
Maar het kost me te veel inspanning.
Ik hoef alleen maar je lichaam te hebben.
Je geest...
Die kan me niks schelen.
Vertaling: Marc de Jong Sync: Ubolena